Mediacja czy arbitraż, czyli jak wybrać właściwą ścieżkę rozwiązywania sporów budowlanych?

W trakcie jednej z inwestycji budżet przeznaczony został przekroczony o 1,7 miliona. Różnica wynikała z poprawek oraz ilości użytego zbrojenia. Prawnicy Inwestora szykowali pozew, a termin uruchomienia zakładu wisiał na włosku. Przeprowadziliśmy analizę porównawczą pomiędzy mediacjami z udziałem eksperta branżowego, a arbitrażem w renomowanej instytucji. Cztery tygodnie później doszło do ugody oraz wznowiono pracę.

Zanim wybierzesz ścieżkę zastanów się o co naprawdę walczysz

Nie „wygraj sprawę”, tylko zabezpiecz wynik projektu: termin rozruchu, ciągłość dostaw i przewidywalny cash flow. Jeśli spór dotyczy wycen, ilości, opóźnień, często da się go zamknąć mediacją: szybciej, taniej, z rozwiązaniem „skrojonym” pod budowę (np. płatność za przyspieszenie strefy krytycznej). Gdy potrzebujesz wiążącego, egzekwowalnego rozstrzygnięcia – zwłaszcza przy wysokich kwotach, wątkach transgranicznych albo złej wierze – lepszy będzie arbitraż.

W sytuacji spornej przede wszystkim walczysz nie o przysłowiową wygraną, a o finalny efekt Twojego projektu, czyli działający zakład.

Mediacja: szybkość i elastyczność zamiast wyroku

Mediacja to rozmowa prowadzona przez bezstronnego mediatora, często rzeczoznawcę budowlanego z praktyką budowlaną. Plusem tego rozwiązania jest czas (dni–tygodnie, a nie miesiące), koszt (ułamek arbitrażu/sądu) i elastyczność: można zarządzać zakresem, terminem i płatnością w pakiecie. Ugoda po mediacji staje się wykonalna po zatwierdzeniu (procedury zależą od umowy i jurysdykcji).

Mediacja działa najlepiej, gdy strony chcą dokończyć tę samą budowę. Relacja jest warta więcej niż racja.

Arbitraż: pewność rozstrzygnięcia i techniczna ława

Arbitraż przypomina sąd, ale z sędziami-arbitrami, zwykle prawnik oraz inżynier. Dostajesz wiążący wyrok (wyrok arbitrażowy), łatwy do egzekwowania międzynarodowo. To droga dobra przy sporach o zasadę odpowiedzialności, rażących naruszeniach, dużych kwotach, zagranicznych kontrahentach. Minusem jest czas i koszt – licz miesiące, nie tygodnie.